Newsletter 2

 

Współpraca dająca bezpieczeństwo samorządom

 

O ciągłość dostaw energii powinny dbać nie tylko przedsiębiorstwa energetyczne, ale także lokalne samorządy. W końcu na przerwach w dostawach energii cierpią zarówno lokalne firmy, jak i mieszkańcy – podkreśla Jacek Krywult, prezydent Bielska-Białej. Najważniejszą kwestią w tym przypadku jest długofalowe i perspektywiczne myślenie o bezpieczeństwie dostaw energii, przede wszystkim w kontekście technicznego starzenia się źródeł i infrastruktury przesyłowej.

 

Bezpieczeństwo energetyczne stało się w ostatnich tygodniach jednym z najszerzej komentowanych i dyskutowanych tematów. Czy samorządowcy mogą podejmować działania na rzecz zapewnienia tego rodzaju bezpieczeństwo swoim mieszkańcom i przedsiębiorstwom działającym na ich terenie?

Jacek Krywult, prezydent Bielska-Białej: Bezpieczeństwo energetyczne to w dzisiejszych czasach sprawa absolutnie priorytetowa. Dlatego o ciągłość dostaw energii powinny dbać nie tylko przedsiębiorstwa energetyczne, ale także lokalne samorządy. W końcu na przerwach w dostawach energii cierpią zarówno lokalne firmy, jak i mieszkańcy. Wydaje się więc, że najważniejszą kwestią w tym przypadku jest długofalowe i perspektywiczne myślenie o bezpieczeństwie dostaw energii. Przede wszystkim w kontekście technicznego starzenia się źródeł i infrastruktury przesyłowej. Tu właśnie widzę rolę samorządów.

 

Na czym mogłaby ona właściwie polegać? Jakie konkretne inicjatywy powinni realizować samorządowcy, by lokalne społeczności mogły czuć się bezpiecznie?

Jacek Krywult, prezydent Bielska-Białej: Jako przedstawiciel jednej z 2 478 gmin w Polsce, chciałbym podkreślić, że musimy współpracować z sektorem energetycznym przy tworzeniu aktów zagospodarowania przestrzennego, studiów i planów miejscowych, a także współuczestniczyć w realizacji inwestycji liniowych w ramach ustaw specjalnych w charakterze swoistego pośrednika pomiędzy mieszkańcami a inwestorami. Musimy tłumaczyć lokalnej społeczności potrzebę takich przedsięwzięć, a dodatkowo – gdy zachodzi taka potrzeba – służyć obydwu stronom wsparciem przy negocjacjach dotyczących odszkodowań za zajmowane na potrzeby inwestycji nieruchomości. Przykładem dobrej, długofalowej współpracy w tym zakresie może być Bielsko-Biała. W efekcie rozpoczętych w 2004 roku rozmów i negocjacji, spółka Tauron wybudowała u nas bardzo nowoczesny, ekologiczny obiekt, który zapewnia dostawy ciepła, ale również energii elektrycznej mieszkańcom miasta na najbliższe 40 lat. Należy pamiętać, że starej elektrociepłowni groziła likwidacja ze względu na niespełnianie współczesnych norm środowiskowych.

 

Przeprowadzenie inwestycji o znacznej skali jest związane z potrzebą osiągnięcia porozumienia obejmującego lokalne społeczności. Czy jest to możliwe w każdej sytuacji?

Jacek Krywult, prezydent Bielska-Białej: Odpowiem przedstawiając konkretny, praktyczny przykład z naszej gminy, gdzie od lat prowadzimy szeroko zakrojoną akcję współpracy z lokalną społecznością, głównie poprzez programy edukacyjne i promocyjne. Działając m.in. w oparciu o projekty europejskie, Stowarzyszenia ,,Energy Cities’’, jak i krajowego Stowarzyszenia Polskiej Sieci „Energie Cites”, uczymy lokalną społeczność, jak rozumieć efektywność energetyczną bezpośrednio powiązaną z kosztami energii i ochroną środowiska. Te działania przyniosły nam zwycięstwo w europejskim konkursie na najlepszy projekt lokalny, organizowanym przez Europejski Instytut Administracji Publicznej z Maastricht. Nasz projekt „Bielsko-Biała chroni klimat” otrzymał w tym konkursie główną nagrodę, pozostawiając w pobitym polu programy takich potentatów jak: Londyn, Lizbona, Barcelona czy Wiedeń. Organizatorzy docenili to, że projektem objęto kilkadziesiąt tysięcy osób i że nasze działania prowadzone są konsekwentnie od kilkunastu lat. Stąd mieszkańcy Bielska-Białej rozumieją konieczność rozwoju i modernizacji infrastruktury energetycznej, która jest fundamentem każdego porozumienia.

 

Realizacja sieciowych inwestycji infrastrukturalnych jest związana z prowadzeniem działań o znacznej skali. Czy, w Pana opinii, możliwe jest poprawienie istniejących już systemów wsparcia takich inwestycji, tak by lokalne społeczności mogły szybciej w pełni cieszyć się z korzyści z nich wynikających?

Jacek Krywult, prezydent Bielska-Białej: Chciałbym podkreślić, że unijne dofinansowanie powinno również w większym zakresie dotyczyć inwestycji elektroenergetycznych, szczególnie w zakresie rozwiązań innowacyjnych i działań ukierunkowanych na ograniczenie emisji zanieczyszczeń powietrza, wynikających z korzystania z energii. Zaostrzające się normy emisyjne, perspektywa wprowadzania „inteligentnych sieci”, jak i coraz liczniejsze podłączenia do sieci rozproszonych odnawialnych źródeł energii stają się rewolucyjnym wyzwaniem dla elektroenergetyki. To wyzwanie może być trudnym do udźwignięcia obciążeniem bez udziału środków pomocowych. Jest to w głównej mierze kłopot sektora energetycznego, ale samorządy powinny pełnić w tej kwestii rolę wspierającą. W końcu na modernizacji systemu elektroenergetycznego korzystają mieszkańcy gmin, uzyskując czystsze i zdrowsze powietrze, przy jednoczesnym zachowaniu bezpieczeństwa energetycznego i rozsądnych cen energii. Jeśli chodzi o bielski samorząd, to w ramach Regionalnych Inwestycji Terytorialnych Subregionu Południowego Województwa Śląskiego, którego jesteśmy liderem, zamierzamy spore środki przeznaczyć na produkcję i dystrybucję energii pochodzącej ze źródeł odnawialnych, na działania zmierzające do poprawy efektywności energetycznej oraz na inwestycje w niskoemisyjny transport miejski.

 

Czy działając na rzecz bezpieczeństwa swoich mieszkańców i przedsiębiorstw działających na ich terenie, samorządy powinny współpracować także z innymi partnerami? Jakie korzyści mogą być z tym związane?

Jacek Krywult, prezydent Bielska-Białej: Bezpieczeństwo energetyczne i – co się z tym wiąże – także ekonomiczne społeczności lokalnych jest obecnie pochodną polityki regionalnej, krajowej i europejskiej. Możliwość przesyłu energii, optymalnego wykorzystania źródeł lokalnych, zwłaszcza odnawialnych, musi być kontrolowana i nadzorowana w znacznie szerszym zakresie niż do tej pory. Powinno jednak być to organizowane na wyższym szczeblu niż lokalny, z odpowiednim równoważeniem interesów odbiorców i producentów. Stąd nowa i ważna rola takich organizacji jak PTPiREE. To one mogą i powinny tworzyć platformę współpracy w tym zakresie. Jednym z ważnych obszarów współpracy samorządu i energetyki, które będą sprzyjać racjonalnemu wykorzystywaniu infrastruktury energetycznej, jest zagadnienie dostępu mieszkańców i instytucji do bieżącej informacji o własnej konsumpcji energii. Te sprawy powinny zostać jak najszybciej uregulowane, zważywszy na postęp techniczny w zakresie informatyzacji sieci elektroenergetycznych, tak by każdy odbiorca miał możliwość nieograniczonego dostępu do danych dotyczących jego własnego zużycia energii.